MİSYON, VİZYON VE İLKE BELİRLEME SÜRECİ
Misyon, bir kurumun varlık nedenini ve temel görevini ifade eder. Okul da bir kurumdur ve burada görev yapan herkesin sorumlulukları vardır. Bu görev tanımları, okulun ortak bir anlayışla hareket etmesini sağlamak için netleştirilmelidir. Bu süreçte ilk adım olarak, Paydaş Odaklı Yönetim (POY) kitabının 156-160. sayfalarında belirtilen çerçeve doğrultusunda, ekteki formu veya benzer forum hazırlanmalıdır. Bu form, okulda görev yapan tüm çalışanlara dağıtılarak her birinin görüş ve önerilerini yazması istenmelidir.
Toplanan bu görüşler, Okul Gelişim Yönetim Ekibi (OGYE) tarafından dikkatle incelenmeli ve ortak bir metne dönüştürülmelidir. Ortaya çıkan bu taslak metin, Türkçe öğretmeni veya Türkçe zümresi tarafından dil açısından sadeleştirilerek; kısa, öz, kolay hatırlanabilir ve okula özgü bir misyon bildirisine dönüştürülmelidir.
Aynı yöntemle, okulun vizyonu ve temel ilkeleri de belirlenmelidir. Bu üç temel metin, özel gündemle toplanan öğretmenler kurulu toplantısında görüşülüp karara bağlandıktan sonra, okulun görünür bir alanına asılarak tüm paydaşlarla paylaşılmalıdır. Ancak bu noktada iş bitmez. En önemli aşama, yazıya dökülen bu ifadelerin içselleştirilmesi ve davranışa dönüşmesidir. Örneğin; ilkeler arasında “İnsana saygı” yer alıyorsa, bu ilke okulun her bireyi tarafından hissedilmeli ve yaşatılmalıdır. “Zaman yönetimine uyarız” ilkesi varsa, derslere zamanında girip çıkmak bir zorunluluktan öte, bir kültür haline gelmelidir. Uyarılmadan doğru davranmak, ilkelere gerçekten inandığımızın göstergesidir.
Okul Misyon Belirleme Formu (Örnek)
Adınız ve Soyadınız: …………. ………………………..
Fikirlerinizi Önemsiyoruz
Misyon, bir kurumun varoluş amacını ve bu amaca ulaşmak için yaptığı çalışmaları tanımlayan temel ifadedir. “Ne yapıyoruz?”, “Neden yapıyoruz?” ve “Nasıl yapıyoruz?” gibi soruların yanıtı, misyonun çerçevesini belirler. Aynı zamanda, kurumun değerlerini, hedeflerini ve stratejik yol haritasını ortaya koyarak süreçlerin yönetimini kolaylaştırır.
Okul misyonu belirlenirken, mevcut durum, hedefler, fark yaratan özellikler ve geleceğe dair planlar göz önünde bulundurulmalıdır. Misyon, okulun çevresiyle ilişkisini tanımlarken, vizyon ve strateji oluşturma sürecine rehberlik eder. Ayrıca okul kültürünün gelişimini destekler, çalışanları motive eder ve eğitim süreçlerinin iyileştirilmesine katkı sağlar.
Örnek Okul Misyonu: “Biz, çağdaş medeniyet yolunda; özgüvenli, merak eden, sorgulayan, araştıran, değerlerine bağlı, bilimi önemseyen, teknolojiyi etkin kullanan, sanata ve insanlığa katkı sunan bireyler yetiştirmek için varız.” Bu ifadede “Biz” kelimesi okulun tüm paydaşlarını kapsarken, “Varız” kelimesi misyonu güçlendirerek kurumu bir amaç etrafında birleştirir.
Sizce okulumuzun misyonu nasıl olmalıdır?
Biz………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………varız.
Değerli Okul Paydaşımız, geleceğimizi birlikte şekillendirmek adına sunduğunuz değerli fikirler ve okul misyonuna katkılarınız için teşekkür ederiz.
Okul Gelişim Yönetim Ekib
Okul Vizyon Belirleme Formu (Örnek)
Adınız ve Soyadınız: …………………………………….
Fikirlerinizi Önemsiyoruz
Vizyon, geleceğe uzanan bir yol haritasıdır. Okulun bugününü gelecekle buluşturarak, çalışanların ve toplumun beklentilerini yansıtır. Gerçekçi ve ulaşılabilir bir rehber niteliğinde olan vizyon, okulun gelişimini destekleyen temel bir pusuladır.
Vizyonun üç temel işlevi vardır: ilham vermek, okul paydaşlarını heyecanlandırarak motive etmek ve ortak bir hedef etrafında birleştirmek. Bu süreçte, tüm paydaşların katkıda bulunması, vizyonun benimsenmesini ve etkinliğini artırır. Aynı zamanda, karar alma süreçlerinde rehberlik ederek, okul içinde güçlü bir takım ruhu oluşturur. Bu birliktelik, gelişimi sistematik hale getirerek ortak hedeflere ulaşmada etkili bir araç olur.
Örnek Okul Vizyonu:
“Geçmişten geleceğe köprü kuran, öğrenmeyi merkeze alan, değişime ve gelişime açık, güven veren, tercih edilen ve fark yaratan bir kurum olmaktır.” Vizyon ifadesinin “Olmaktır” kelimesiyle tamamlanması, hedefin net ve güçlü bir şekilde vurgulanmasını sağlar.
Sizce okulumuzun vizyonu nasıl olmalıdır?
“………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………olmaktır.”
Değerli okul paydaşımız,
Geleceğimizi birlikte planlama amacıyla, farklı fikirlerinizle okul vizyonuna yapmış olduğunuz katkılar için teşekkür ederiz.
Okul Gelişim Yönetim Ekibi
Okulun Değer ve İlkelerini Belirleme Formu (Örnek)
Adınız ve Soyadınız: ………………………………….
Fikirlerinizi önemsiyoruz
Değerler, bir okulun misyonunu yansıtan, vizyonuna yön veren ve onu diğer okullardan ayıran temel ilkelerdir. Açık, özlü, anlamlı ve ulaşılabilir olmalı; sayısal veriler yerine niteliksel ifadeler içermelidir. Okulun değerleri belirlenirken hangi temel inançlara sahip olduğumuz, ahlaki ve davranış kurallarımızın neler olduğu, öncelik verdiğimiz amaç ve idealler ile kararlarımızın doğruluğunu hangi kriterlere göre değerlendirdiğimiz sorularına yanıt aranmalıdır.
Örnek Değer ve İlke İfadeleri:
Atatürk ilke ve inkılaplarını temel alırız, öğrencilerimizin geleceğini kendi geleceğimiz olarak görürüz, her öğrencinin gelişimini destekleyen bir ortam oluştururuz, başarının takım çalışmasıyla elde edileceğine inanırız, değişim ve sürekli gelişimi esas alırız, öğrenci, veli ve toplum beklentilerine duyarlı hareket ederiz, ortak akıl ile kararlar alırız, eğitimde hakkaniyet ve kaliteyi ön planda tutarız. Bu değerler, okulun eğitim anlayışını güçlendirerek tüm paydaşlar için rehber niteliği taşır. Sizce okulumuzun değer ve ilkeleri nasıl olmalıdır?
1.………………………………………………………….
2.…………………………………………………………
3…………………………………………………………
Değerli okul paydaşımız.
Geleceğimizi birlikte şekillendirirken, okulumuzun değer ve ilkelerinin belirlenmesine sunduğunuz katkılar için teşekkür ederiz.
Okul Gelişim Yönetim Ekibi